معماری
خانه / پان‌ترکیسم و تاریخ آذربایجان / پان‌ترکیسم چیست؟ وضعیت سیاسی و ریشه‌ها

پان‌ترکیسم چیست؟ وضعیت سیاسی و ریشه‌ها

پان‌ترکیسم چیست و پان‌ترکیست کیست؟

این باور سیاسی، یعنی پان‌ترکیسم ، برپایه‌ی زبان مشترک «نرکی» بنیان نهاده شده است. از دید هواداران این اندیشه، امپراتوری بزرگ ترکی از بالکان در اروپا و شرق ترکیه، ایران، قفقاز، روسیه، آسیای میانه تا شمال چین را می‌تواند دربر بگیرد.

نقشه توران پان ترکیسم
نقشه پان‌ترکیسم

مراحل اندیشه‌ پان ترکیسم

پان‌ترکیسم، سه مرحله را برای رسیدن به آرمان‌های خود در نظر دارد:

۱- ترکیسم

ایدئولوژی پان‌ترکیسم تنها از طریق هستی یک ترکیه‌ی توان‌مند می‌تواند تحقق یابد. برای این‌که ترکیه بتواند نقش خود را به خوبی ایفا کند، باید بافت قومی آن یک‌پارچه ترک شود و ملل دیگر یا باید ترک شوند و یا از میان بروند. کشتار بزرگ ارامنه در سال ۱۹۱۵ و کشتار کردها به همین انگیزه و آماجِ باز کردن راهی به سوی شرق برای ایجاد یک حکومت آغوزی بود.

۲- آغوزیت

مرحله‌ی دوم ایجاد یک حکومت آغوزی است.ف یک‌پارچگی ترکمن‌ها، ترکیه، اران (جمهوری آذربایجان)، ترکمنستان، آذربایجان ایران، آغوزستان فردا را تشکیل می‌دهد.

۳- تورانیسم

ایجاد یک دولت یک‌پارچه و جداسر تورانی که شامل همه‌ی اقوام تورانی می‌شود.

همسانی پان‌ترکیسم و نازیسم

اندیشه‌ی پان‌ترکیسم همانندی نزدیکی با اندیشه‌های نازیسم دارد. هم‌چنین درست همانند کاری که استالین در پیش گرفت، سعی در رد نگره‌ها و مدارک استوار دانشگاهی جهانی دارد. ایدئولوژی ایشان به گونه‌ی آشکار برگرفته شده از پان‌ژرمنیسم، نازیسم، و راسیسم است.

این اندیشه از نخستین جنبش‌های نژادپرستانه بود که در نزدیکی سده‌ی ۱۹ میلادی به راه افتاد و در سده‌ی ۲۰ و به‌ویژه در زمان فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی جان تازه‌ای گرفت. برای نمونه «تورگوت اوزال» رئیس جمهور وقت ترکیه، استراتژی خود را برپایه‌ی حضور ترکیه در همگی عرصه‌های سیاسی جهان، از دریای آدریاتیک تا دیوار چین، استوار کرد. از دید «ضیاء گوگ آلپ» باید ۱۰۰ میلیون ترک‌زبان در زیر یک فرمان‌روایی با مرکزیت کشور ترکیه، امپراتوری بزرگ تورانی را تشکیل دهند.

منبع
محسنی، محمد رضا ۱۳۹۲: «پان‌ترکیسم، ایران و آذربایجان»، انتشارات سمرقند، ص ۳۶-۳۷

درباره ی نگارنده

همچنین ببینید

پان ترکیسم پان‌ترکیست‌ها

پان‌ترکیست‌ها تاریخ ایران، قفقاز و آناتولی

بررسی نظریه‌های پان‌ترکیست‌ها پیرامون تاریخ منطقه، ایران، قفقاز، آناتولی، یونان و … توجه: به‌کارگیری واژه‌ی …

۶ دیدگاه

  1. جناب محسنی سلام و صبح بخیر!
    من نیز روی ضرورت روی همین موضوع تحقیق میکنم و به کمک شما نیازمندم. اگر زحمت نباشد، بی حد ممنون می شوم با شما تماس داشته باشم. از همکاری تان قبلآ تشکر میکنم. یار

    • دوست گرامی پیشنهاد بنده بررسی کتاب «پان‌ترکیسم، ایران و آذربایجان» است. در صورتی که کتاب مورد نظر در این زمینه کمکی به شما نکرد، می‌توانید با نشانی رایانامه‌ی (info@rezamohseni.ir) در تماس باشید.
      پیروز باشید

  2. سلام میشه لینک داخل مطلبو چک کنید.برای من مشکل داشت.ممنون

  3. سلام.واقعا وبسایت خوبی دارید

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پنج × چهار =